İSTANBUL – Kanal 34 – TBMM Milli Eğitim Komisyonu’nda kabul edilen kanun teklifiyle, belirlenen istisnalar dışında üniversiteyle ilişiği kesilen veya kayıt hakkını kullanamayan öğrencilerin 2026-2027 eğitim öğretim yılında öğrenimlerine devam edebilmesinin önü açıldı.
TBMM Milli Eğitim, Kültür, Gençlik ve Spor Komisyonu’nda kabul edilen yeni kanun teklifi, yükseköğretim sisteminde köklü değişiklikleri beraberinde getiriyor. Üniversite öğrencilerinden mezuniyet aşamasına gelenlere kadar geniş bir kitleyi ilgilendiren düzenlemede, en çok öne çıkan başlık ise uzun süredir beklenen “öğrenci affı” oldu. Yükseköğretim Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, yükseköğretim sistemine ilişkin oldukça kapsamlı düzenlemeler içeriyor.
Milyonlarca Öğrenciye Geri Dönüş Yolu: Öğrenci Affı
Yeni düzenleme, daha önceki aflardan yararlanmamış olan öğrencilere üniversitelerine geri dönme kapısını aralıyor. Kendi isteğiyle kaydını sildirenler, farklı nedenlerle üniversiteyle ilişiği kesilenler ya da sınavı kazandığı halde kayıt işlemlerini tamamlamayanlar, belirlenen şartları taşımaları durumunda eğitimlerine kaldıkları yerden devam etme hakkı kazanacak.
Af Kapsamı Dışında Kalan İstisnalar
Hukuki ve güvenlik gerekçeleriyle bazı durumlar bu affın tamamen dışında tutuluyor. Terör suçları, kasten öldürme, işkence, eziyet, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı, uyuşturucu imal ve ticareti gibi ağır suçlardan hüküm giyenler bu düzenlemeden yararlanamayacak. Ayrıca sahte belge kullanımı nedeniyle kaydı iptal edilenler ile terör örgütleriyle iltisakı veya irtibatı olduğu gerekçesiyle ilişiği kesilenler de af kapsamının dışında kalacak.
Başvuru Süreçleri ve Takvim
Affın hayata geçmesiyle birlikte öğrencilerin önünde belirli bir başvuru takvimi bulunacak. Kanunun resmi olarak yürürlüğe girdiği tarihten itibaren dört ay içinde ilgili üniversitelere başvuru yapılması gerekiyor. Bu süreci tamamlayan ve şartları uyan öğrenciler, 2026-2027 eğitim-öğretim yılında ders başı yapabilecek. Düzenleme yürürlüğe girdiğinde askerlik görevini yapmakta olanlar ise terhis tarihlerinden itibaren iki ay içinde başvurmaları halinde aynı haklardan faydalanabilecek.
Yatay Geçiş ve Açık Öğretim Kolaylığı
Üniversiteye geri dönen öğrencilere sadece eski bölümlerine değil, farklı programlara geçiş hakkı da tanınıyor. Öğrenciler, üniversiteye giriş yaptıkları yıl aldıkları puanın, geçmek istedikleri bölümün taban puanını karşılaması şartıyla aynı türdeki farklı diploma programlarına yatay geçiş yapabilecek. Ayrıca dileyen öğrenciler; Anadolu Üniversitesi, Ankara Üniversitesi, Atatürk Üniversitesi ve İstanbul Üniversitesi bünyesinde yer alan açık öğretim ön lisans veya lisans programlarına da yatay geçiş tercihinde bulunabilecek.
Son Sınıf ve İntörn Öğrencilere Yeni Haklar
Kanun teklifi sadece okulu bırakanları değil, mevcut öğrencileri de rahatlatacak kritik düzenlemeler barındırıyor. Okulu bitirme süresi yani azami öğrenim süresi dolan son sınıf öğrencilerine, başarısız oldukları dersleri verebilmeleri için iki ek sınav hakkı veya bu dersleri yeniden tekrar etme imkânı verilecek. Bunun yanı sıra eğitimlerinin son aşamasında olan ancak intörnlük veya uygulamalı eğitim süreçlerini eksik bırakan ya da tamamlayamayan öğrencilere de bu eksikliklerini gidererek mezun olabilmeleri için yeni bir hak tanınacak.
Akademik Sahteciliğe Ağır Yaptırımlar ve Unvan İptali
Düzenlemeye göre; kendi hazırlaması gereken tez, makale, kitap veya proje gibi bilimsel çalışmaları başkalarına yazdırarak diploma, akademik derece ya da unvan elde ettiği tespit edilen kişiler meslekten menedilecek. Bu yolla haksız şekilde kazanılan tüm akademik dereceler ve unvanlar da tamamen geri alınacak ve bu kişilerin üniversite öğretim mesleğinden çıkarılması sağlanacak.
Yaptırımlar yalnızca bu usulsüzlükten faydalananlarla sınırlı kalmayacak. Parayla veya farklı şekillerde başkası adına akademik çalışma hazırlayan, hayalet yazarlığı yapan kişiler ile bu sürece aracılık eden, zemin hazırlayan tüm taraflar hakkında da adli para cezası uygulanması öngörülüyor. Bu sayede akademik usulsüzlük zincirinin her halkasına hukuki yaptırım getirilmesi hedefleniyor.
HABER: Yeşim Apaydın